Lista zwierząt na literę B jest wyjątkowo długa i różnorodna. Znajdziemy na niej zwierzęta doskonale znane z polskiej przyrody - bobra, borsuka, bociana, bogatkę czy biedronkę - ale również egzotyczne ssaki, ryby, gady, ptaki, bezkręgowce oraz zwierzęta wymarłe. Do łatwych odpowiedzi należą także bizon, bawół, barakuda, boa czy bażant, natomiast mniej oczywiste przykłady to babirussa, binturong, beisa, bongo, biczogon i barczatka. Przy nazwach podano w nawiasach nazwy naukowe, dzięki czemu zestawienie może być przydatne zarówno podczas gry w Państwa-Miasta i rozwiązywania krzyżówek, jak i przy nauce oraz przygotowywaniu materiałów przyrodniczych.
Zwierzęta na B - szybka lista
Litera B należy do łatwiejszych, jeśli trzeba szybko podać nazwę zwierzęcia. Nie trzeba sięgać po łacinę, nazwy angielskie ani bardzo rzadkie określenia zoologiczne. W języku polskim mamy wiele prostych i jednoznacznych nazw zaczynających się od B.
Najłatwiejsze zwierzęta na B to: bóbr, borsuk, bizon, bawół, bocian, bażant, bielik, bogatka, barakuda, bojownik, boa, biedronka i bielinek.
Jeśli potrzebna jest bardziej oryginalna odpowiedź, wybór również jest duży. Można podać babirussę, binturonga, badylarkę, beisę, bongo, bobaka, bataliona, berniklę, biczogona, barciela czy bzyga. Przy B szczególnie łatwo więc stworzyć długą listę bez sztucznego dopisywania nazw naukowych jako rzekomo polskich.
Ssaki na B
Ssaki na literę B występują niemal na całym świecie. Są wśród nich zwierzęta polskich lasów, wielkie afrykańskie kopytne, nietoperze, naczelne, gryzonie oraz ssaki wodne. Bóbr i borsuk są oczywistymi odpowiedziami, ale lista jest znacznie bogatsza.
- Babirussa wąsata (Babyrousa babyrussa)
- Badylarka pospolita (Micromys minutus)
- Banteng (Bos javanicus)
- Bawolec krowi (Alcelaphus buselaphus)
- Bawół afrykański (Syncerus caffer)
- Bawół domowy (Bubalus bubalis)
- Beisa (Oryx beisa)
- Białucha arktyczna (Delphinapterus leucas)
- Bielak (Lepus timidus)
- Binturong (Arctictis binturong)
- Biruang malajski (Helarctos malayanus)
- Bizon amerykański (Bison bison)
- Bobak (Marmota bobak)
- Bóbr europejski (Castor fiber)
- Bóbr kanadyjski (Castor canadensis)
- Bonobo (Pan paniscus)
- Bongo leśne (Tragelaphus eurycerus)
- Borsuk europejski (Meles meles)
- Borowiec wielki (Nyctalus noctula)
- Borowiec olbrzymi (Nyctalus lasiopterus)
Szczególnie ciekawym zwierzęciem jest babirussa wąsata - przedstawiciel świniowatych występujący na indonezyjskich wyspach. Binturong należy do łaszowatych i bywa nazywany kotoniedźwiedziem, choć nie jest ani kotem, ani niedźwiedziem. Biruang malajski jest natomiast prawdziwym niedźwiedziem i należy do najmniejszych współczesnych przedstawicieli tej rodziny.
W tej grupie znalazła się również białucha arktyczna. Mimo wodnego trybu życia nie jest rybą, ale waleniem z rodziny narwalowatych. Dlatego zoologicznie właściwszym miejscem dla niej jest lista ssaków.
Ptaki na B
Jeśli chodzi o ptaki, litera B daje wyjątkowo dużo możliwości. Wiele z tych gatunków występuje w Polsce, dlatego nazwy nie są wyłącznie egzotycznymi ciekawostkami. Bocian biały, bogatka, bielik, bąk, batalion czy brzegówka należą do naszej fauny.
- Batalion (Calidris pugnax)
- Bażant zwyczajny (Phasianus colchicus)
- Bażant złocisty (Chrysolophus pictus)
- Bąk zwyczajny (Botaurus stellaris)
- Bączek (Ixobrychus minutus)
- Bernikla białolica (Branta leucopsis)
- Bernikla kanadyjska (Branta canadensis)
- Białorzytka zwyczajna (Oenanthe oenanthe)
- Bielik (Haliaeetus albicilla)
- Biegus zmienny (Calidris alpina)
- Biegus krzywodzioby (Calidris ferruginea)
- Błotniak stawowy (Circus aeruginosus)
- Błotniak łąkowy (Circus pygargus)
- Błotniak zbożowy (Circus cyaneus)
- Bocian biały (Ciconia ciconia)
- Bocian czarny (Ciconia nigra)
- Bogatka (Parus major)
- Brodziec piskliwy (Actitis hypoleucos)
- Brodziec śniady (Tringa erythropus)
- Brzegówka (Riparia riparia)
- Brzęczka (Locustella luscinioides)
Do gry najłatwiej wykorzystać bociana, bażanta lub bielika. Znacznie ciekawsze odpowiedzi to batalion, bączek, bernikla albo brzęczka. Warto natomiast uważać na "bekasa kszyka". W części źródeł można spotkać takie określenie, ale podstawową polską nazwą gatunku Gallinago gallinago jest kszyk, dlatego nie jest on najlepszym przykładem zwierzęcia na B.
Ryby i zwierzęta wodne na B
Równie długa jest lista ryb. Można tu znaleźć gatunki znane polskim wędkarzom, ryby morskie, wielkie drapieżniki oraz kolorowe gatunki akwariowe. Barakuda i bojownik to odpowiedzi łatwe, a belona, bieługa, boleń czy brzana pozwalają stworzyć bardziej rozbudowaną listę.
- Babka piaskowa (Pomatoschistus minutus)
- Babka bycza (Neogobius melanostomus)
- Barakuda wielka (Sphyraena barracuda)
- Barramundi (Lates calcarifer)
- Belona pospolita (Belone belone)
- Bieługa (Huso huso)
- Błazenek plamisty (Amphiprion ocellaris)
- Bocja wspaniała (Chromobotia macracanthus)
- Bojownik syjamski (Betta splendens)
- Boleń (Leuciscus aspius)
- Brzana pospolita (Barbus barbus)
- Brzanka sumatrzańska (Puntigrus tetrazona)
Boleń i brzana należą do ryb znanych z polskich rzek. Bojownik syjamski, bocja wspaniała i brzanka sumatrzańska kojarzą się natomiast przede wszystkim z akwarystyką. Bieługa jest ogromną rybą jesiotrowatą, której nie należy mylić z białuchą arktyczną - ssakiem morskim wymienionym wcześniej.
Z listy usunięto "brachydanio pręgowane". Jest to dawne określenie związane z wcześniejszą klasyfikacją ryby, która po polsku funkcjonuje dziś przede wszystkim jako danio pręgowane. Jeśli wymagamy polskiej nazwy rozpoczynającej się rzeczywiście na B, nie jest to dobry przykład.
Gady i płazy na B
Przy gadach litera B daje kilka bardzo dobrych odpowiedzi, przede wszystkim boa, bazyliszka i biczogona. Z płazami jest trudniej. W poprzednich zestawieniach internetowych często pojawiają się łacińskie nazwy rodzajów zaczynające się na B, jednak ich polskie odpowiedniki rozpoczynają się od innych liter.
- Bazyliszek płatkogłowy (Basiliscus plumifrons)
- Bazyliszek zwyczajny (Basiliscus basiliscus)
- Biczogon egipski (Uromastyx aegyptia)
- Biczogon indyjski (Saara hardwickii)
- Boa dusiciel (Boa constrictor)
- Boa tęczowy (Epicrates cenchria)
- Boa psiogłowy (Corallus caninus)
- Bungar indyjski (Bungarus caeruleus)
- Bungar prążkowany (Bungarus fasciatus)
Bazyliszki są środkowoamerykańskimi jaszczurkami, a biczogony zamieszkują przede wszystkim suche obszary Afryki i Azji. Boa to z kolei grupa dużych węży dusicieli. Bungary są jadowitymi wężami występującymi w Azji.
Nie warto na siłę rozbudowywać tej kategorii nazwami takimi jak Bombina, Bufo, Batrachoseps, Bipes czy Brookesia. Są to nazwy naukowe. Przykładowo Bombina bombina to po polsku kumak nizinny, a Bufo bufo - ropucha szara. W ścisłej liście polskich nazw na B takie pozycje tylko wprowadzają w błąd.
Owady i bezkręgowce na B
Wśród bezkręgowców wybór ponownie robi się duży. Biedronka i bielinek są znane niemal każdemu, ale można również wykorzystać nazwy chrząszczy, motyli, muchówek i ślimaków spotykanych w Polsce.
- Barczatka sosnówka (Dendrolimus pini)
- Barciel pszczeli (Trichodes apiarius)
- Bąk bydlęcy (Tabanus bovinus)
- Biedronka siedmiokropka (Coccinella septempunctata)
- Biegacz skórzasty (Carabus coriaceus)
- Biegacz granulowany (Carabus granulatus)
- Bielinek kapustnik (Pieris brassicae)
- Bielinek rzepnik (Pieris rapae)
- Błyszczka jarzynówka (Autographa gamma)
- Borodziej próchnik (Ergates faber)
- Brudnica mniszka (Lymantria monacha)
- Brudnica nieparka (Lymantria dispar)
- Bzyg prążkowany (Episyrphus balteatus)
- Błotniarka stawowa (Lymnaea stagnalis)
- Bursztynka pospolita (Succinea putris)
Błotniarka stawowa jest ślimakiem wodnym, natomiast bursztynka pospolita żyje w wilgotnych siedliskach lądowych. Obie nazwy zaczynają się na B i są rzeczywistymi polskimi nazwami gatunków, dlatego znacznie lepiej pasują do zestawienia niż nieprzetłumaczone nazwy łacińskie.
Zwierzęta domowe i hodowlane na B
W tej kategorii szczególnie dużo nazw dostarczają rasy psów. Trzeba tylko pamiętać, że rasa nie jest osobnym gatunkiem zoologicznym. Dlatego przy wszystkich rasach psów w nawiasie pojawia się ta sama nazwa naukowa psa domowego.
- Baran (Ovis aries - samiec owcy domowej)
- Bawół domowy (Bubalus bubalis)
- Basenji (Canis lupus familiaris)
- Basset hound (Canis lupus familiaris)
- Beagle (Canis lupus familiaris)
- Bearded collie (Canis lupus familiaris)
- Bedlington terrier (Canis lupus familiaris)
- Berneński pies pasterski (Canis lupus familiaris)
- Bernardyn (Canis lupus familiaris)
- Bichon frise (Canis lupus familiaris)
- Bobtail (Canis lupus familiaris)
- Bokser (Canis lupus familiaris)
- Border collie (Canis lupus familiaris)
- Boston terrier (Canis lupus familiaris)
- Buldog angielski (Canis lupus familiaris)
- Buldog francuski (Canis lupus familiaris)
- Bulterier (Canis lupus familiaris)
- Bullmastiff (Canis lupus familiaris)
- Bydło domowe (Bos taurus)
- Bojownik syjamski (Betta splendens)
- Bocja wspaniała (Chromobotia macracanthus)
- Brzanka sumatrzańska (Puntigrus tetrazona)
Nie dodano natomiast pozycji "bengalski kot" ani "brytyjski kot krótkowłosy". Naturalne polskie nazwy tych ras to "kot bengalski" i "kot brytyjski krótkowłosy", a więc zaczynają się na K. Przestawianie kolejności słów tylko po to, aby zwierzę pasowało do litery B, byłoby sztuczne.
Zwierzęta wymarłe na B
W paleontologii również znajdziemy sporo polskich nazw na B. Warto przy tym pamiętać, że nie wszystkie wymienione zwierzęta były dinozaurami. Bazylozaur był dawnym waleniem, a belemnity należały do morskich głowonogów.
- Barionyks (Baryonyx walkeri)
- Barozaur (Barosaurus lentus)
- Bazylozaur (Basilosaurus)
- Bejpiaozaur (Beipiaosaurus inexpectus)
- Belemnit (Belemnitida)
- Brachiozaur (Brachiosaurus)
- Brontozaur (Brontosaurus)
- Brontoterium (Brontotherium)
Barionyks był drapieżnym dinozaurem, którego czaszka i uzębienie były dobrze przystosowane między innymi do chwytania ryb. Brachiozaur i brontozaur należały do wielkich zauropodów. Bazylozaur, mimo końcówki "-zaur", nie był natomiast gadem ani dinozaurem - był wymarłym waleniem.
W tej części również nie ma potrzeby wpisywania każdej nazwy rodzaju zaczynającej się naukowo na B. Lepiej pozostawić polskie formy takie jak barionyks, barozaur, bazylozaur czy brachiozaur.
Zwierzęta na B występujące w Polsce
Litera B jest ciekawa również dlatego, że wiele nazw nie dotyczy wyłącznie egzotycznej fauny. Sporo zwierząt na B można spotkać w Polsce - niektóre są bardzo pospolite, inne należą do gatunków rzadkich lub chronionych.
Ssaki: badylarka pospolita, bielak, bóbr europejski, borsuk europejski, borowiec wielki.
Ptaki: batalion, bażant zwyczajny, bąk zwyczajny, bączek, białorzytka zwyczajna, bielik, biegus zmienny, błotniak stawowy, błotniak łąkowy, bocian biały, bocian czarny, bogatka, brodziec piskliwy, brzegówka i brzęczka.
Ryby: babka piaskowa, babka bycza, belona pospolita, boleń i brzana pospolita.
Bezkręgowce: barczatka sosnówka, barciel pszczeli, bąk bydlęcy, biedronka siedmiokropka, biegacze, bielinki, błyszczka jarzynówka, brudnica mniszka, brudnica nieparka, bzyg prążkowany, błotniarka stawowa i bursztynka pospolita.
Dzięki temu lista zwierząt na B może być wykorzystana również przy przygotowywaniu materiałów o polskiej przyrodzie, bez konieczności sięgania wyłącznie po zwierzęta egzotyczne.
Których nazw nie warto podawać jako zwierzę na B?
Długa lista nie zawsze jest lepsza. Jeżeli kryterium brzmi "polska nazwa zwierzęcia rozpoczynająca się na B", nie należy dopisywać łacińskich nazw rodzajowych tylko dlatego, że zaczynają się właściwą literą.
- Bombina - nazwa naukowa rodzaju kumaków. Bombina bombina to po polsku kumak nizinny.
- Bufo - nazwa naukowa rodzaju. Bufo bufo to po polsku ropucha szara.
- Brookesia - naukowa nazwa rodzaju kameleonów, a nie podstawowa polska nazwa zwierzęcia.
- Batrachoseps - naukowa nazwa rodzaju salamander.
- Bipes - naukowa nazwa rodzaju gadów z grupy amfisben.
- Bizon europejski - Bison bonasus ma utrwaloną polską nazwę "żubr", która zaczyna się na Ż.
- Brachydanio pręgowane - współcześnie ryba Danio rerio funkcjonuje po polsku przede wszystkim jako danio pręgowane, więc nie jest dobrym przykładem na B.
Warto również uważać na nazwy ras tworzone przez sztuczne przestawienie kolejności słów. "Bengalski kot" pozwalałby formalnie uzyskać B, ale w języku polskim mówimy "kot bengalski". Taka pozycja nie powinna więc znaleźć się na ścisłej liście.
Jakie zwierzę na B wybrać do gry?
W Państwach-Miastach, krzyżówce lub szybkim quizie najlepiej użyć nazwy krótkiej, powszechnie znanej i trudnej do zakwestionowania. Przy B wybór jest na szczęście bardzo duży.
Najłatwiejsze: bóbr, borsuk, bizon, bawół, bocian, bażant, bielik, barakuda, boa, biedronka.
Mniej oczywiste: binturong, beisa, bongo, bobak, bielak, batalion, bernikla, belona, boleń, biczogon.
Trudniejsze: babirussa, badylarka, biruang, brzęczka, barciel, borodziej, bzyg, bejpiaozaur, bazylozaur.
Jeśli potrzebna jest jedna najprostsza odpowiedź, najlepiej wybrać bobra, borsuka, bociana, bizona albo biedronkę. Jeżeli liczy się oryginalność, znacznie ciekawsze będą babirussa wąsata, binturong, biruang malajski, beisa, batalion lub biczogon. Litera B daje na tyle dużo prawdziwych polskich nazw zwierząt, że nie ma potrzeby sztucznego wydłużania zestawienia nazwami łacińskimi lub angielskimi.