Zwierzęta Australii - 22 charakterystyczne gatunki

Australia słynie z fauny, której dużej części nie spotkamy naturalnie na żadnym innym kontynencie. Kangury, koale, wombaty i diabły tasmańskie są tylko najbardziej znanymi przykładami. Żyją tu również dwa niezwykłe ssaki składające jaja - dziobak i kolczatka, ogromne nielotne ptaki, kolorowe papugi, jadowite węże, wielkie jaszczurki oraz krokodyle. Poniższa lista przedstawia charakterystyczne zwierzęta Australii - od kangura rudego po dugonga i rekina wielorybiego.

Zwierzęta Australii - lista najbardziej charakterystycznych gatunków

1. Kangur rudy

Kangur rudy (Osphranter rufus) jest największym współcześnie żyjącym torbaczem. Duże samce mogą osiągać ponad 1,4 m długości samego tułowia, a do tego dochodzi potężny ogon. Gatunek zamieszkuje przede wszystkim suche i półsuche obszary środkowej Australii.

Kangur porusza się charakterystycznymi skokami, wykorzystując niezwykle silne tylne kończyny. Ogon pomaga utrzymać równowagę, a podczas powolnego przemieszczania może pełnić dodatkową funkcję podporową. Młode kangury rozwijają się w torbie samicy.

2. Kangur olbrzymi

Kangur olbrzymi (Macropus giganteus) jest jednym z największych australijskich kangurów. W przeciwieństwie do bardziej rudawego kangura rudego jego futro ma zazwyczaj odcień szary.

Występuje przede wszystkim we wschodniej i południowo-wschodniej Australii. Chętnie żeruje na otwartych terenach trawiastych, ale potrzebuje również dostępu do drzew i krzewów zapewniających cień oraz schronienie.

3. Kuoka krótkoogonowa

Kuoka krótkoogonowa (Setonix brachyurus), znana powszechnie jako quokka, jest niewielkim przedstawicielem rodziny kangurowatych. Rozgłos zdobyła między innymi dzięki charakterystycznemu wyrazowi pyska, który na zdjęciach może wyglądać jak uśmiech.

Naturalny zasięg kuoki jest jednak niewielki. Najbardziej znana populacja żyje na wyspie Rottnest u zachodnich wybrzeży Australii. Zwierzęta są głównie roślinożerne i aktywne przede wszystkim po zmroku.

4. Koala australijski

Koala australijski (Phascolarctos cinereus) należy do najbardziej rozpoznawalnych zwierząt Australii. Jest torbaczem, a nie niedźwiedziem, mimo że dawniej często określano go jako "misia koala".

Koale żyją w lasach eukaliptusowych wschodniej Australii i znaczną część życia spędzają na drzewach. Ich dieta jest bardzo wyspecjalizowana i opiera się głównie na liściach wybranych gatunków eukaliptusów. Gęste szare futro, duży czarny nos i okrągłe uszy sprawiają, że trudno pomylić je z innym zwierzęciem.

5. Wombat tasmański

Wombat tasmański (Vombatus ursinus) jest masywnym, krótkonogim torbaczem przystosowanym do kopania rozbudowanych nor. Mimo polskiej nazwy gatunek nie ogranicza się wyłącznie do Tasmanii - występuje również w południowo-wschodniej części kontynentalnej Australii.

Wombaty są roślinożerne. Mają mocne pazury i bardzo krępą sylwetkę, która bardziej kojarzy się z niewielkim niedźwiedziem niż z kangurem. Jedną z ich najbardziej znanych osobliwości są odchody o charakterystycznym, zbliżonym do sześciennego kształcie.

6. Dziobak

Dziobak (Ornithorhynchus anatinus) należy do najbardziej niezwykłych ssaków świata. Ma szeroki dziób, płetwiaste stopy, spłaszczony ogon, gęste futro i - zamiast rodzić żywe młode - składa jaja.

Jest stekowcem i występuje naturalnie tylko w Australii. Żyje przy rzekach i innych wodach słodkich we wschodniej części kontynentu oraz na Tasmanii. Samce posiadają na tylnych kończynach ostrogi połączone z gruczołami jadowymi.

7. Kolczatka australijska

Kolczatka australijska (Tachyglossus aculeatus) jest drugim charakterystycznym australijskim stekowcem. Podobnie jak dziobak składa jaja, choć wyglądem zupełnie go nie przypomina.

Jej ciało pokrywają kolce będące przekształconymi włosami. Długi pysk i lepki język pozwalają wyciągać mrówki oraz termity z ich gniazd. Kolczatka występuje na bardzo dużej części Australii, również na Tasmanii.

8. Diabeł tasmański

Diabeł tasmański (Sarcophilus harrisii) jest największym żyjącym mięsożernym torbaczem. Ma czarne futro, krępą sylwetkę, mocne szczęki oraz charakterystyczne białe znaczenia na piersi.

Obecnie naturalnie występuje przede wszystkim na Tasmanii. Jest zarówno drapieżnikiem, jak i padlinożercą. Nazwa zwierzęcia wiąże się między innymi z jego głośnymi, niepokojącymi odgłosami oraz gwałtownym zachowaniem podczas żerowania.

9. Dingo

Dingo jest australijskim dzikim psem. Najczęściej ma rude lub żółtawe futro, spiczaste uszy, smukłą sylwetkę i puszysty ogon.

W przeciwieństwie do kangurów czy dziobaka dingo nie jest zwierzęciem, którego linia ewolucyjna powstała wyłącznie w Australii. Jego przodkowie zostali przywiezieni na kontynent przez ludzi kilka tysięcy lat temu. Klasyfikacja taksonomiczna dingo była przedmiotem sporów; Australian Museum obecnie ujmuje go jako starą rasę psa domowego Canis familiaris.

10. Emu

Emu (Dromaius novaehollandiae) jest największym rodzimym ptakiem Australii pod względem wysokości. Dorosłe osobniki mogą osiągać około 1,6-2 m.

Emu nie lata, ale ma bardzo silne nogi umożliwiające szybki bieg. Żyje w wielu środowiskach - od otwartych równin po suche lasy. Co ciekawe, po złożeniu jaj to samiec zajmuje się wysiadywaniem i późniejszą opieką nad młodymi.

11. Kazuar hełmiasty

Kazuar hełmiasty (Casuarius casuarius) to duży nielot zamieszkujący lasy deszczowe północno-wschodniej Australii oraz Nowej Gwinei. Na głowie ma charakterystyczny hełm, a naga skóra szyi przybiera intensywne niebieskie i czerwone barwy.

Kazuar ma bardzo silne nogi wyposażone w duże pazury. Nie należy podchodzić do dzikiego ptaka - jeśli poczuje się zagrożony, potrafi skutecznie się bronić. Jest również ważnym rozsiewaczem nasion wielu roślin lasu deszczowego.

12. Kukabura chichotliwa

Kukabura chichotliwa (Dacelo novaeguineae) słynie z głosu przypominającego głośny ludzki śmiech. W rzeczywistości charakterystyczny "chichot" pełni między innymi funkcję sygnału terytorialnego.

Kukabura należy do zimorodkowatych, choć nie jest wyspecjalizowanym łowcą ryb. Zjada między innymi owady, jaszczurki, niewielkie węże i inne małe zwierzęta. Naturalnie występuje przede wszystkim we wschodniej Australii.

13. Papużka falista

Papużka falista (Melopsittacus undulatus) kojarzy się przede wszystkim z ptakiem hodowanym w domach, ale jej ojczyzną jest Australia.

Dzikie papużki wyglądają inaczej niż wiele odmian hodowlanych - dominują u nich zielony i żółty kolor oraz ciemne faliste prążki. Tworzą stada i przemieszczają się w poszukiwaniu wody oraz nasion traw.

14. Kakadu żółtoczuba

Kakadu żółtoczuba (Cacatua galerita) jest dużą białą papugą z efektownym żółtym czubem na głowie. Występuje między innymi we wschodniej i północnej Australii, a także na Nowej Gwinei.

Ptaki te są inteligentne, głośne i bardzo dobrze przystosowują się do środowiska zmienionego przez człowieka. W australijskich miastach można obserwować całe stada kakadu żerujące w parkach i na trawnikach.

15. Lirogon wspaniały

Lirogon wspaniały (Menura novaehollandiae) znany jest z dwóch rzeczy: niezwykle ozdobnego ogona samca oraz wyjątkowych zdolności do naśladowania dźwięków.

Potrafi imitować głosy innych ptaków, a także niektóre dźwięki usłyszane w otoczeniu. Zamieszkuje przede wszystkim wilgotne lasy południowo-wschodniej Australii. Rozłożony ogon dorosłego samca przypomina kształtem lirę, od której pochodzi polska nazwa ptaka.

16. Moloch kolczasty

Moloch kolczasty (Moloch horridus) wygląda jak niewielki pustynny smok. Ciało tej australijskiej jaszczurki pokrywają liczne kolczaste struktury utrudniające drapieżnikowi jej pochwycenie.

Moloch żyje w suchych regionach Australii i odżywia się przede wszystkim mrówkami. Szczególnie interesująca jest powierzchnia jego skóry - mikroskopijne kanały pozwalają transportować wodę pomiędzy łuskami w kierunku pyska.

17. Agama kołnierzasta

Agama kołnierzasta (Chlamydosaurus kingii) ma wokół szyi duży fałd skóry, który zwykle pozostaje złożony. Gdy jaszczurka czuje się zagrożona, rozpościera go niczym ogromny wachlarz, otwiera pysk i próbuje wyglądać na znacznie większą.

Gatunek żyje w północnej Australii oraz na południu Nowej Gwinei. Agama sprawnie wspina się po drzewach, ale w razie konieczności potrafi szybko uciekać po ziemi, wykorzystując głównie tylne kończyny.

18. Waran wielki

Waran wielki (Varanus giganteus) jest największym waranem występującym w Australii. Angielska nazwa gatunku - perentie - jest w Australii znacznie częściej używana niż jego odpowiedniki w innych językach.

To duża, silna jaszczurka zamieszkująca przede wszystkim suche i skaliste obszary środkowej oraz zachodniej części kontynentu. Jest drapieżnikiem polującym między innymi na mniejsze gady, ptaki i ssaki.

19. Krokodyl różańcowy

Krokodyl różańcowy (Crocodylus porosus) jest największym współcześnie żyjącym gatunkiem krokodyla. W Australii występuje przede wszystkim w tropikalnej północnej części kraju.

Może żyć w rzekach, estuariach, mangrowcach i wodach przybrzeżnych. Dobrze toleruje słoną wodę i potrafi przemieszczać się morzem. Jest dużym drapieżnikiem i jednym z australijskich zwierząt, wobec których należy bezwzględnie przestrzegać lokalnych zasad bezpieczeństwa.

20. Taipan pustynny

Taipan pustynny (Oxyuranus microlepidotus) jest jednym z najbardziej znanych jadowitych węży Australii. Zamieszkuje suche, słabo zaludnione obszary w głębi kontynentu.

Jego jad należy do najsilniejszych wśród współczesnych węży, ale sama toksyczność jadu nie oznacza, że gatunek powoduje najwięcej przypadków ukąszeń ludzi. Taipan pustynny żyje w odległych rejonach i unika kontaktu z człowiekiem.

21. Dugong

Dugong (Dugong dugon) pokazuje, że zwierzęta Australii to nie tylko fauna lądowa. Ten duży morski ssak roślinożerny żywi się przede wszystkim trawami morskimi.

W Australii występuje w ciepłych wodach północnych i zachodnich wybrzeży. Ma masywne szarobrązowe ciało, płetwowate przednie kończyny i poziomo spłaszczony ogon podobny do ogona waleni.

22. Rekin wielorybi

Rekin wielorybi (Rhincodon typus) jest największą współcześnie żyjącą rybą. Mimo ogromnych rozmiarów nie poluje na duże zwierzęta - odżywia się głównie drobnymi organizmami odfiltrowywanymi z wody.

Jednym z najbardziej znanych miejsc jego występowania są wody u wybrzeży Australii Zachodniej, w tym okolice rafy Ningaloo. Zwierzę łatwo rozpoznać po charakterystycznym wzorze jasnych plam i pasów na ciemnym grzbiecie. Australian Museum podaje, że obserwowane osobniki mają często od około 4 do 12 m długości.

Dlaczego zwierzęta Australii są tak niezwykłe?

Australijska fauna rozwijała się przez bardzo długi czas w geograficznej izolacji. Dlatego kontynent zachował niezwykle bogatą grupę torbaczy oraz stekowce - ssaki składające jaja. Jednocześnie Australia nie jest wyłącznie "krainą kangurów". Żyją tu ogromne nielotne ptaki, papugi, warany, jadowite węże, krokodyle, a w wodach otaczających kontynent również dugongi, rekiny, żółwie morskie i liczne walenie.

Nie każde zwierzę z tej listy jest australijskim endemitem. Krokodyl różańcowy, dugong, kazuar hełmiasty czy rekin wielorybi występują również poza Australią. Z kolei takie gatunki jak dziobak są z Australią związane wyjątkowo ściśle - dziobak występuje naturalnie tylko na tym kontynencie i Tasmanii.

Jeżeli szukamy najbardziej charakterystycznych zwierząt Australii, pierwsze miejsca zajmują kangur, koala, wombat, dziobak, kolczatka, diabeł tasmański, dingo i emu. Dopiero pełniejsza lista pokazuje jednak, jak różnorodna jest australijska fauna - od kilkunastocentymetrowych papużek po największą rybę świata.